ข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับคอมบิด

ยาคอมบิด เป็นชื่อทางการค้าของบริษัทแกล็กโซ สมิทไคล์น (Glaxo Smith Kline : GSK) ซึ่งเป็นยาต้านไวรัสเอชไอวีที่เป็นนำยาสองตัวคือเอแซดทีกับสามทีซีมารวมกันเพื่อความสะดวกในการทานยา ซึ่งองค์การเภสัชกรรมของไทยสามารถผลิตยาแบบเดียวกันนี้ภายใต้ชื่อ "ซิลาเวียร์" เนื่องจากยาคอมบิดได้ผ่านการรับรองจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาประเทศสหรัฐอเมริกาและได้เปิดเผยรายละเอียดการผลิต โดยคนทั่วไปสามารถค้นหาข้อมูลได้ ตั้งแต่วันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2540 (ก่อนเข้ามาขอสิทธิบัตรในเมืองไทย)

อย่างไรก็ดี ยาคอมบิดยังไม่มีสิทธิบัตรในประเทศไทย ดังนั้น เมื่อวันที่ 27 ตุลาคม 2540 บริษัทแกล็กโซได้จึงได้ขอจดสิทธิบัตรยาดังกล่าวในเมืองไทย ซึ่งทุกครั้งที่มีการขอจดสิทธิบัตรจำต้องมีการประกาศให้สาธารณชนทราบ เพื่อให้ผู้ที่เกี่ยวข้องเห็นว่าเรื่องดังกล่าวมีการประกาศแล้ว ใครไม่เห็นด้วยก็จะได้สามารถยื่นคำคัดค้านได้ก่อนที่จะมีการประกาศให้สิทธิบัตร

มูลนิธิสาธารณสุขกับการพัฒนา (มสพ.) จึงได้ยื่นคัดค้านการจดสิทธิบัตรของบริษัทดังกล่าวไปที่กรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์  เมื่อวันที่ 23 ตุลาคม 2540 ด้วยเหตุผล

·        ยานี้ไม่ใช่ยาใหม่  มีการใช้อย่างแพร่หลายแล้ว ทั้งในประเทศและต่างประเทศ

·       การนำยาสองชนิดมารวมกันนั้น เป็นเพียงการคิดค้นและผลิตขั้นพื้นฐานในวงการเภสัชกรรม 

เราเห็นว่าด้วยเหตุผล 2 อย่างนี้ ยาคอมบิดจึงไม่เข้าเกณฑ์ที่จะได้รับการจดสิทธิบัตรในเมืองไทย

แต่เมื่อ วันที่ 11 ตุลาคม 2548 ตามหนังสือเลขที่ พณ 0706/1230 ของสำนักสิทธิบัตร  กรมทรัพย์สินทางปัญญาได้มีคำสั่งยกคำร้องคัดค้านของมูลนิธิสาธารณสุขกับการพัฒนา โดยให้เหตุผลว่าไม่มีเอกสารฉบับใดที่ปรากฏให้เห็นชัดว่ามีการเปิดเผยข้อมูลของสิ่งประดิษฐ์อย่างครบถ้วน หากไม่เห็นด้วยกับคำวินิจฉัยสามารถอุทธรณ์ต่อคณะกรรมการสิทธิบัตรในเวลา 60 วัน มูลนิธิสาธารณสุขกับการพัฒนา จึงได้ยื่นคำอุทธรณ์ไปทางกรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์

นอกจากเราจะมีการเคลื่อนไหวในเชิงวิชาการเพื่อคัดค้านการจดสิทธิบัตรยาคอมบิดแล้ว เรายังมีการเคลื่อนไหวในภาคประชาสังคมอีกทางหนึ่งดังเช่นในวันที่ 7 สิงหาคมที่จะถึงนี้ ด้วยสาเหตุหนึ่งที่ทำให้ผู้ติดเชื้อไม่สามารถเข้าถึงยาได้คือ การที่ยามีราคาแพงเนื่องจากมีการผูกขาดจากบริษัทยาต่างประเทศที่มีสิทธิบัตร